Son dönemde büyük sermaye gruplarının yoğun şekilde kullandığı vergi avantajlı fon sistemi, getirilen %17,5 stopaj düzenlemesiyle önemli ölçüde sınırlandı. Özellikle TEFAS dışında kalan hisse yoğun serbest fonlar üzerinden yürütülen “vergi planlaması”, ekonomi yönetiminin müdahalesiyle yeni bir döneme girdi.
Vergi Muafiyeti Nasıl Kullanılıyordu?
Şirket patronları, sahip oldukları hisseleri doğrudan satmaları halinde yüksek gelir vergisi veya stopaj ödemek zorunda kalıyordu.
Ancak bu hisselerin, kendi kontrol ettikleri serbest fonlara aktarılmasıyla:
Fon içi işlemler vergiden muaf tutuluyor Çıkışta %0 stopaj avantajı sağlanıyorduBu yöntem, piyasada “vergi zırhı” veya “hisse park etme” olarak adlandırılıyordu.
%17,5 Stopaj Neden Getirildi?
Paramedya’nın haberine göre ekonomi yönetimi, bu sistemin bir “vergi kaçış yolu” haline geldiğini tespit etti.
Yeni düzenlemeyle:
Büyük sermayenin fonlar üzerinden vergi avantajı elde etmesi sınırlandı Piyasadaki gerçek yatırımcı ile büyük yatırımcı arasındaki vergi farkı azaltılmak istendiTEFAS ve Kapalı Fonlar Arasındaki Fark
TEFAS üzerinden işlem gören fonlar şeffaf ve geniş yatırımcı kitlesine açık yapısıyla bilinirken, TEFAS dışı fonlar yalnızca nitelikli yatırımcılara hitap ediyor.
Bu durum, kapalı fonlarda işlemlerin daha sınırlı ve kontrol edilebilir bir yapı içinde gerçekleşmesine olanak sağlıyordu.
“Hisse Park Etme” Sürecinde Öne Çıkan İsimler
Son yıllarda birçok büyük şirket ve patron bu yöntemi aktif şekilde kullandı:
Sabancı Ailesi (SAHOL)
Çiğdem Sabancı Bilen ve Suzan Sabancı başta olmak üzere aile üyeleri, holding hisselerini özel fon yapılarına aktardı.
Reysaş Lojistik
Durmuş Döven, şirket hisselerinin önemli bölümünü kendi kontrolündeki fonlara devretti.
Kontrolmatik
Sami Arslanhan ve Ömer Ünsalan, milyonlarca adet hisseyi özel yatırım yapıları üzerinden yönetti.
Anel Elektrik
Rıdvan Çelikel, portföy yönetimini serbest fonlara kaydırdı.
YEO Teknoloji
Şirket ortakları, hisselerinin bir bölümünü özel fonlara aktararak bu sistemden yararlandı.
Yeni Dönem: Vergi Avantajı Azaldı
Getirilen %17,5 stopaj ile birlikte, serbest fonlar üzerinden sağlanan avantaj büyük ölçüde sınırlanmış oldu.
Uzmanlara göre bu adım:
Vergi adaletini artırmayı Piyasada şeffaflığı güçlendirmeyi Spekülatif hareketleri azaltmayı amaçlıyor.